Bài tập 1:
Tìm vị ngữ là cụm động từ trong những câu dưới đây. Xác định động từ trung tâm và
thành tố phụ là cụm chủ vị trong mỗi vị ngữ đó.
a. Không ai biết tên thật của gã là gì. (Đoàn Giỏi)
b. Tiếng gà cũng làm kí ức ta quay lại với những kỉ niệm của tuổi thơ. (Đinh Trọng Lạc)
Bài tập 2:
Tìm vị ngữ là cụm chủ vị trong những câu dưới đây:
a. Cậu Cơ vẫn nét mặt hầm hầm (Ngô Tất Tố)
b. Tía nuôi tôi tay cầm một chiếc nỏ lên ngắm nghía…(Đoàn Giỏi)
Bài tập 3:
Tìm trạng ngữ là cụm danh từ trong những câu dưới đây. Xác định danh từ trung tâm và
các thành tố phụ trong mỗi cụm danh từ đó.
a. Với hai lần bật cung liên tiếp, chú đã bắn gục hai tên địch. (Bùi Hồng)
b. Sau nghi lễ bái tổ, hai đô thực hiện nghi thức xe đài. (Phí Trường Giang)
c. Sau hồi trống lệnh, các đội đổ thóc vào xay, giã, giần , sàng. (Hội thi thổi cơm)
Bài tập 4:
Ghép từng đôi câu rời sau đây thành một câu có chứa cụm chủ - vị làm thành phần mở
rộng câu và chỉ ra cụm chủ vị đó.
a. Tôi mua quyển sách này hôm qua. Quyển sách này hay lắm.
b. Cảnh mặt trời mọc trên biển rất đẹp. Tôi rất thích cảnh ấy.
Bài 5. Tìm các cụm C-V làm thành phần câu trong các câu sau:
1. Cách mạng tháng Tám thành công đem lại độc lập, tự do cho dân tộc.
2. Nó học giỏi khiến cha mẹ vui lòng.
3. Nhà này cửa rất rộng.
4. Nó tên là Minh.
Bài 6. Tìm các cụm C-V làm phụ ngữ trong các câu sau:
1. Quyển sách mẹ cho con rất hay.
2. Tớ rất thích bức tranh bạn Hoài vẽ hôm nọ.
1

3. Chúng tôi hi vọng đội bóng lớp tôi sẽ thắng.
4. Chúng tôi đoán rằng bạn Hồng sẽ đoạt giải nhất.
Bài 7. Hãy mở rộng những danh từ làm chủ ngữ trong những câu sau thành một cụm CV làm chủ ngữ:
a. Người thanh niên ấy làm mọi người khó chịu.
b. Nam làm cho bố mẹ vui lòng.
c. Gió làm đổ cây.
Bài 8. Tìm các cụm C-V thích hợp làm phụ ngữ cho các danh từ trong những câu sau:
a. Bài báo rất hay.
b. Cuốn sách có nhiều tranh minh họa.
Bài 9. Tìm cụm C-V làm thành phần câu hoặc phụ ngữ của cụm từ trong các câu sau đây.
Hãy cho biết cụm C-V đó làm thành phần gì hoặc phụ ngữ trong cụm từ nào.
1. Trong những lúc nhàn rỗi ấy, chúng tôi thường hay kể chuyện. Và tôi nghe câu chuyện
này của một đồng chí già kể lại.
2. Ông lão cứ ngỡ là mình còn chiêm bao.
3. Thầy giáo khen bài tập làm văn mà bạn Lan viết.
4. Quyển sách của tôi mua bìa rất đẹp.
5. Cái áo treo trên mắc giá rất đắt.
6. Bất cứ chuyến đò nào ông cũng kể được những tin tức mà mở đầu và kết thúc đều hết
sức tự nhiên.
7. Chú khen cháu là kẻ có gan to, thua mà không nản chí.
Bài 10. Thêm cụm C-V vào chỗ chấm làm phụ ngữ cho danh từ.
1. Chúng tôi bàn nhau rào lại mảnh vườn do /…/
2. Tôi chép lại bài thơ mà /…/
3. Tôi rất thích cái bài mà /…/
4. Vấn đề mà /…/ vẫn chưa được giải quyết.
Bài 11. Thêm cụm C-V vào chỗ chấm làm phụ ngữ cho động từ:
1. Mọi người đều lắng nghe /…/
2

2. Tôi nhìn thấy /…/
3. Tôi tin rằng /…/
Bài 12. Cho từng đôi câu sau. Hãy biến chúng thành một câu có cụm C-V làm thành
phần câu hoặc phụ ngữ.
1. Trời trở rét. Đó là dấu hiệu của mùa đông.
2. Ai cũng phải tuân thủ luật lệ giao thông. Thầy giáo chủ nhiệm thường nhắc chúng tôi
như vậy.
3. Bạn Bình đã kể chuyện này cho tôi. Tôi sẽ kể lại cho các bạn câu chuyện đó.
4. Bố mẹ thưởng cho tôi chiếc xe đạp. Tôi đi học bằng chiếc xe đạp đó.
5. Sương muối xuống nhiều. Lúa mới cấy có nguy cơ hỏng.
Bài 13: Tìm các từ địa phương trong những dòng thơ dưới đây của Tố Hữu. Cho biết các
từ đó được dùng ở vùng miền nào và chúng có tác dụng gì đối với việc phản ánh con
người, sự vật, sự việc ở địa phương.
a.
Bầm ơi có rét không bầm?
Heo heo gió núi, lâm thâm mưa phùn
b.
Anh ạ, từ hôm Tết tới nay
Giặc đi ruồng bố suốt đêm ngày
c.
Bây chừ sông nước về ta
Đi khơi đi lộng, thuyền ra thuyền vào. […]
Ghé tai mẹ, hỏi tò mò:
Cớ răng ông cũng ưng cho mẹ chèo
Bài 14: Hãy phân tích tính mạch lạc của đoạn văn sau:
   Sáu giờ, trời hửng sáng. Cùng với những tia sáng đầu tiên của bình minh, ánh điện của
con cá thiết kình cũng phụt tắt. Tới bảy giờ, trời gần sáng rõ. Nhưng sương mù dày đặc
đang trải ra ở chân trời, và dùng ống nhòm loại tốt nhất cũng chẳng thấy rõ vật gì. Có
thể hình dung được chúng tôi thất vọng và giận dữ đến mức nào!

3